Ο ΠΑΠΑ - ΣΟΥΛΗΣ

  

(Οι φωτογραφίες είναι από τον Εσπερινό της Αγίας Παρασκευής του 2008 στους Ανδρονιάνους)

Σε κλίμα βαθιάς συγκίνησης αποχαιρετήσαμε το μεσημέρι της Κυριακής 18 Μαρτίου τον μακαριστό ιερέα «παπά - Σούλη Δεμερούτη».

Η εξόδιος Ακολουθία εψάλη στον Ιερό Ναό του Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου στους Κρινιάνους από τον Σεβασμιότατο Μητροπολίτη Καρυστίας και Σκύρου κ. Σεραφείμ και τους ιερείς της περιοχής.

Πλήρης ημερών και καταξιωμένος από την τοπική και ευρύτερη κοινωνία, έφυγε από τη ζωή το Σάββατο βράδυ 17 Μαρτίου, ο ιερέας που όλοι γνωρίσαμε και όλοι αγαπήσαμε.

Ξεχωριστή προσωπικότητα ο παπά – Σούλης, άριστος λειτουργός, πλημμύριζε τις καρδιές του εκκλησιάσματος με την υπέροχη φωνή του.

Χειροτονήθηκε στον πρώτο βαθμό της Ιερωσύνης στις  18 Ιανουαρίου 1955 εορτή του Αγίου Αθανασίου. Έκτοτε για πενήντα τέσσερα χρόνια ιερουργούσε ακούραστα στην περιοχή, εξυπηρετώντας όσο του επέτρεπαν οι δυνάμεις του πολλά χωριά. Στις 18 Ιανουαρίου 2009 σε μια ξεχωριστή λειτουργία στον Άγιο Νικόλαο Βιτάλου αποχαιρέτησε το εκκλησίασμα με ξεχωριστή συγκίνηση. Έπρεπε να αποχωρήσει για να ξεκουραστεί όπως είπε ο ίδιος στην ομιλία του.

Πλήθος κόσμου, από την  ευρύτερη περιοχή κατέκλυσε τον Ιερό Ναό του Αγίου Ιωάννου, και τον προαύλειο χώρο για να αποχαιρετήσει τον σεμνό και ταπεινό, τον ξεχωριστό και σεβάσμιο κληρικό, τον «παπά – Σούλη».

Αιωνία σου η μνήμη

ΓΙΩΡΓΗΣ ΤΣΟΜΑΚΑΣ

Κάποτε ρώτησαν τον μεγάλο πρωτοψάλτη Κωνσταντίνο Πρίγγο, τι προσόντα χρειάζεται να έχει κάποιος για να γίνει καλός ψάλτης. Αυτός απάντησε: «Τρία πράγματα: Φωνή, Φωνή, Φωνή».

Έφθασε η μεγάλη Εβδομάδα. Όλοι περιμένουμε τούτες τις Άγιες ημέρες, να βρεθούμε στο χωριό που γεννηθήκαμε, στο χωριό που μεγαλώσαμε. Να εκκλησιασθούμε, να ακούσουμε τους κατανυκτικούς ύμνους της Μεγάλης Εβδομάδος, να αναπέμψουμε ύμνους ικεσίας στην Παναγία στη μνήμη της οποίας είναι αφιερωμένη η εκκλησία του χωριού μας.

Το φετινό Πάσχα δεν θα είναι όπως τις άλλες χρονιές. Θα λείπει από κοντά μας, μία γνώριμη φωνή, μια φωνή που είχε συνδυασθεί με την Εκκλησία του χωριού μας. Θα λείπει από κοντά μας ο επί πολλά χρόνια ψάλτης του χωριού, Γιώργης Τσομάκας. Απώλεια πολύ μεγάλη για το χωριό μας, για την περιοχή μας. Μια ξεχωριστή φωνή που σπάνια συναντάς, μια φωνή που δεν είχε να ζηλέψει τίποτα από τους ψαλτάδες των μεγάλων εκκλησιών της Αθήνας, μια φωνή που σίγουρα θα λείψει σε όλους μας.

«Ον παίδες ευλογείται, ιερείς ανυμνείται,

λαός υπερυψούται εις πάντας τους αιώνας»

έψελνε τη Μεγάλη Παρασκευή ο Γιώργης ο Τσομάκας και νόμιζες ότι βρισκόσουν στους ουρανούς. Με τη μελωδική φωνή του χαιρόσουνα να τον ακούς να ψέλνει το Τροπάριο της Κασσιανής, το Κύματι θαλάσσης, το Χριστός Ανέστη και ένα σωρό άλλους ύμνους.

Καλλίφωνος, με πλούσια εκφραστική και μεγάλου εύρους μελωδική φωνή και σοβαρό εκκλησιαστικό ψαλτικό ύφος, βαθύς γνώστης του τυπικού της εκκλησίας, υπηρέτησε με συνέπεια και ευσυνειδησία το αναλόγιο του χωριού μας επί μισό και πλέον αιώνα.

Ακούραστος εργάτης της εκκλησίας, ήταν πάντοτε παρόν. Σε όλες τις ακολουθίες, σε όλες τις τελετές. Από την αρχή μέχρι το τέλος. Πάντα ορεξάτος, πάντα κεφάτος, υπήρξε ολοκληρωτικά αφοσιωμένος στο λειτούργημά του.

Ταπεινός και πιστός εργάτης της εκκλησίας, εραστής και καλλίφωνος εκφραστής της μουσικής τέχνης ο Γιώργης ο Τσομάκας το φετινό Πάσχα δεν θα είναι μαζί μας. Θα βρίσκεται στους ουρανούς, στη χορωδία των αγγέλων και μαζί με αυτούς θα ψέλνει τους κατανυκτικούς ύμνους της Μεγάλης Εβδομάδος. Εκεί ανάμεσά τους θα χαίρεται την χαράν του Κυρίου και νοερά θα στέκεται εκεί ψηλά στο δεξιό αναλόγιο της εκκλησίας του χωριού μας.

Η σκέψη ότι ο Θεὸς που επί πενήντα ολόκληρα χρόνια δέχθηκε τους ψαλμούς και τους αίνους του, θα δεχθεί την ψυχή του στην αγκαλιά του, μας παρηγορεί και μας παροτρύνει να προσευχηθούμε υπέρ αναπαύσεως της ψυχής του.

Αιωνία σου η μνήμη, αλησμόνητε Γιώργη Τσομάκα. Αιωνία σου η μνήμη.

ΕΝ ΣΚΗΝΑΙΣ ΔΙΚΑΙΩΝ

Δύο προσωπικότητες που πέρασαν από την Κύμη απεβίωσαν τον μήνα Αύγουστο του 2010। Και οι δύο υπηρέτησαν την εκκλησία και όχι μόνο ο καθένας από το πόστο του। Μιλάμε για τον Αυγουστίνο Καντιώτη, Μητροπολίτη Φλωρίνης και τον Βασίλειο Νόνη, Πρωτοψάλτη του Ι। Ν। Αγίου Γεωργίου – Διονύσου, όπου λειτουργούσε ο χαρισματικός γέροντας πατήρ Μάρκος Μανώλης ο οποίος κοιμήθηκε και αυτός πρόσφατα। Προσευχόμαστε, ο Κύριος, που τόσο αγάπησαν και ύμνησαν και οι δύο, να τους αναπαύσει «εν σκηναίς Δικαίων»।

ΑΥΓΟΥΣΤΙΝΟΣ ΚΑΝΤΙΩΤΗΣ

Σε ηλικία 104 ετών εκοιμήθη στις 28 Αυγούστου 2010 ο πρώην μητροπολίτης Φλωρίνης, Πρεσπών και Εορδαίας, Αυγουστίνος Καντιώτης.
Ο μητροπολίτης Αυγουστίνος Καντιώτης γεννήθηκε στις Λεύκες Πάρου το 1907. Το κοσμικό του όνομα ήταν Ανδρέας. Αποφοίτησε από τη Θεολογική Σχολή Αθηνών το 1929. Διάκονος χειροτονήθηκε το 1935 και πρεσβύτερος το 1942. Υπηρέτησε ως Πρωτοσύγκελος στη Μητρόπολη Αιτωλίας, ως στρατιωτικός ιερέας και ως Ιεροκήρυκας στην Αθήνα. Εξέδωσε δεκάδα περιοδικών, ίδρυσε οικοτροφεία φοιτητών και μαθητών, ηγήθηκε της Ιεραποστολικής αδελφότητος Θεολόγων «Ο ΣΤΑΥΡΟΣ», εκφώνησε κηρύγματα και συνέγραψε πολλά βιβλία θρησκευτικού περιεχομένου. Μητροπολίτης Φλωρίνης, Πρεσπών και Εορδαίας χειροτονήθηκε το 1965 και παραιτήθηκε το 2000, λόγω γήρατος.
Ένας από τους σταθμούς της ζωής του ήταν η Κύμη. Υπηρέτησε ως ιεροκήρυκας στη Μητρόπολη Καρυστίας και Σκύρου με έδρα την Κύμη την περίοδο 1950 - 1951

ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΝΟΝΗΣ

Το πρωί της 1ης Αυγούστου 2010, σε ηλικία 71 ετών, απεβίωσε ο πρωτοψάλτης και μουσικοδιδάσκαλος της Βυζαντινής μουσικής Βασίλειος Νόνης.
Ο Βασίλειος Νόνης γεννήθηκε στο Πορτοχέλι Αργολίδος. Το δημοτικό σχολείο τελείωσε στην Κύμη Ευβοίας, ενώ το Γυμνάσιο στη Χίο, κοντά στον Μητροπολίτη Παντελεήμονα Φωστίνη. Από μικρός έψαλλε ως κανονάρχης στον Μητροπολιτικό Ναό Χίου. Μετά το Γυμνάσιο ενεγράφη στο Ελληνικό Ωδείο Αθηνών και στη Μουσική Σχολή του Σίμωνος Καρά. Υπήρξε μαθητής των Θ.Χατζηθεοδώρου, Σ.Καρά και Ν.Στεφανίδη στο Ψαλτήριο (Κανονάκι).
Δάσκαλος της βυζαντινής μουσικής ο Βασίλειος Νόνης, είχε την τύχη να διδαχτεί από τον μεγάλο δάσκαλο Σίμωνα Καρρά στη Σχολή Εθνικής Μουσικής, στην οποία θήτευσε επί μία εικοσαετία. Την τέχνη στο κανονάκι τη διδάχτηκε από τον σπουδαίο σολίστ Νίκο Στεφανίδη, ενώ εμπλούτισε τις μουσικές του σπουδές στο Ελληνικό Ωδείο.
Έπαιζε κανονάκι, λαούτο και ούτι και είχε δώσει συναυλίες με το μουσικό του συγκρότημα στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Στην Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης τιμήθηκε με Χρυσό Μετάλλιο, "διότι ένωσε την μουσική του ελληνισμού από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα", ως προσφώνησε αυτόν ο Πρόεδρος της Εκθέσεως (1981). Παρουσίασε επίσης τα τραγούδια του Μακρυγιάννη και τον Θούριο του Ρήγα σε πρώτη εκτέλεση.
Αντίστοιχη ήταν και η ενασχόληση του με το δημοτικό τραγούδι, καθώς διηύθυνε δική του ορχήστρα και χορωδία και εργάσθηκε επί 20 χρόνια στο ραδιόφωνο της ΕΡΤ, ως παραγωγός παρεμφερών εκπομπών.
Δισκογραφικά συνεργάστηκε με τον δάσκαλό του Σίμωνα Καρρά καθώς και με τη Δόμνα Σαμίου και τον Καρ. Δοϊτσίδη.

ΕΛΕΝΗ ΔΕΛΗΓΙΩΡΓΗ - ΠΟΛΙΤΗ

ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

Πριν από λίγες μέρες σε μια λαμπερή βραδιά που τα είχε όλα, απονεμήθηκαν τα βραβεία “Γυναίκες της Χρονιάς”. Μεταξύ των βραβευθέντων ήταν η γιατρίνα Ελένη Δεληγιώργη – Πολίτη, η οποία κατάγεται από την Κύμη και πήρε το βραβείο της Επιστήμονος.
Για τις επιτυχίες και τα όνειρα της κ. Ελένης Δεληγιώργη ας θυμηθούμε το άρθρο της εφημερίδος ESPRESSO της 9-11-2008.

Η γιατρίνα που βρήκε το κουμπί για τον καρκίνο του θυρεοειδούς
Όνειρό της είναι να δημιουργήσει ένα διαγνωστικό και ερευνητικό κέντρο για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και του θυρεοειδούς αδένος στην Κύμη της Εύβοιας. Αυτό άλλωστε ήταν και το όνειρο του μέντορά της δρος Γιώργου Παπανικολάου, του λαμπρού αυτού επιστήμονα που από το 1953 έχει σώσει εκατομμύρια γυναίκες στην υφήλιο με το ανεκτίμητο Παπ-τεστ. Ο Γιώργος Παπανικολάου είχε προσπαθήσει να δημιουργήσει ένα κέντρο έρευνας για τον καρκίνο της μήτρας στην ιδιαίτερη πατρίδα του το 1957, όμως τα σχέδιά του ναυαγήσαν καθώς δεν βρήκε ανταπόκριση από την Πολιτεία. Μισό αιώνα μετά η πρώτη υπότροφός του στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής ευελπιστεί να κάνει αυτό το όνειρο πραγματικότητα...

Ο λόγος για την καθηγήτρια της Ιατρικής Σχολής Αθηνών δρα Ελένη Δεληγιώργη-Πολίτη, η οποία πριν από δύο εβδομάδες βραβεύτηκε με το χρυσό μετάλλιο της Διεθνούς Ακαδημίας της Παθολογικής Ανατομικής για τη συμβολή της στη διάγνωση του θηλώδους καρκινώματος του θυρεοειδούς, στο πλαίσιο του 27ου Διεθνούς Συνέδριου Παθολογοανατομίας που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα παρουσία 2.500 επιστημόνων, όπου έγινε και ειδικό αφιέρωμα στον μεγάλο Ελληνα επιστήμονα Γ. Παπανικολάου.

Η ιδιαίτερα τιμητική αυτή διάκριση απονεμήθηκε στην Ελληνίδα επιστήμονα, επειδή εντόπισε και ταυτοποίησε ένα χαρακτηριστικό γνώρισμα των καρκινικών κυττάρων, τα οποία μπορεί να υπάρχουν στους όζους του θυρεοειδούς αδένα πριν ακόμη μπορεί κανείς να τους ψηλαφίσει! Το θηλώδες καρκίνωμα, όπως ονομάζεται ο συγκεκριμένος τύπος καρκίνου του θυρεοειδούς αδένα, με την ανακάλυψη της κας Δεληγιώργη (την οποία και ανακοίνωσε το 1986 στο 16ο Συνέδριο Παθολογοανατομίας στη Βιέννη), εάν διαγνωστεί έγκαιρα, μπορεί να θεραπευτεί.

Συνάδελφοί της ερευνητές σε παλιότερο συνέδριο στην Ουγγαρία πρότειναν το συγκεκριμένο κύτταρο με την πτυχή στον πυρήνα να ονομαστεί «κύτταρο Δεληγιώργη»! Και όχι άδικα, αφού πρόκειται για μία σπουδαία ανακάλυψη που σήμερα πλέον μπορεί να σώσει εκατομμύρια ανθρώπους με ένα απλό προληπτικό τεστ.

Πιο «σημάδι» ήταν αυτό που αποκάλυψε στη δαιμόνια Ελληνίδα ερευνήτρια τις καταστροφικές μεταλλάξεις των κυττάρων εν τη γενέσει τους; Μία μικρή «γραμμή», μία πτυχή στον πυρήνα των κυττάρων που κρύβονται μέσα στους όζους, οι οποίοι δημιουργούνται στον θυρεοειδή αδένα. Εάν αυτό το σημάδι δεν διαγνωστεί έγκαιρα, τότε ο μικρός όζος που δεν ψηλαφίζεται, μετατρέπεται σε κακοήθη και τα καρκινικά κύτταρα «μεταναστεύουν» στους λεμφαδένες του τραχήλου του λαιμού. Η εξέλιξη μπορεί να είναι καταστροφική, καθώς τα καρκινικά κύτταρα, καλπάζοντας πλέον ελεύθερα, κάνουν μεταστάσεις σε ζωτικά όργανα, με συνέπεια πολλές φορές να κινδυνεύει ακόμη και η ζωή του ασθενούς.

Και όμως, τα καρκινικά αυτά κύτταρα μπορούν να ανιχνευτούν προτού εκδηλώσουν τις «επεκτατικές» διαθέσεις τους με τη βοήθεια ενός προληπτικού τεστ που ονομάζεται «Βιοψία με λεπτή βελόνα του θυρεοειδούς».

Η διαδικασία για τον εξεταζόμενο είναι απλή. Οι γιατροί αφαιρούν με τη βοήθεια μιας λεπτής βελόνας κύτταρα από τους όζους του θυρεοειδούς αδένα και στη συνέχεια τα παρατηρούν στο μικροσκόπιο για να διαπιστώσουν εάν παρουσιάζουν αυτήν την πτυχή στον πυρήνα τους.

Το τεστ καλύπτεται από όλα τα ταμεία και μάλιστα συμπεριλαμβάνεται στις προληπτικές εξετάσεις σε όλες τις ηλικίες -καθώς ο συγκεκριμένος τύπος καρκίνου, ιδιαίτερα στους άνδρες (αν και πιο σπάνιος) είναι πολύ δύσκολο να διαγνωστεί έγκαιρα με άλλες εργαστηριακές ή απεικονιστικές εξετάσεις.

«Η διαδικασία του τεστ είναι πολύ απλή, αλλά η εξέταση ιδιαίτερα σημαντική, όπως ακριβώς και το Τεστ Παπανικολάου για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας» εξηγεί στην «Espresso της Κυριακής» η κα Ελένη Δεληγιώργη-Πολίτη και σημειώνει: «Ο καρκίνος του θυρεοειδούς αδένα είναι συχνότερος ιδιαίτερα μετά το Τσέρνομπιλ, γιʼ αυτό και οι παιδοενδοκρινολόγοι μάς στέλνουν και παιδιά με όζους για να κάνουν αυτήν την εξέταση».

Η ανακάλυψη της κας Δεληγιώργη προήλθε ουσιαστικά από μία μελέτη που έκανε στην αρχή της καριέρας της, ενώ εξέταζε τον πυρήνα των κυττάρων για τη φυλετική χρωματίνη (Barr body) που αποκαλύπτει το φύλο του παιδιού. Το 1982 άρχισε να κάνει βιοψίες του θυρεοειδούς για να δει τις αλλοιώσεις των κύτταρων, χρησιμοποιώντας μια λεπτή βελόνα για την αφαίρεση υλικού από τους όζους του θυρεοειδούς: «Τότε πρόσεξα ότι στον πυρήνα ορισμένων κύτταρων υπήρχε μία πτυχή. Τα άτομα από τα οποία προέρχονταν τα συγκεκριμένα δείγματα, όταν έγινε η βιοψία του όζου, απεδείχθη ότι είχαν θηλώδες καρκίνωμα στον θυρεοειδή. Με τα χρόνια αυτό επιβεβαιώθηκε και από άλλους επιστήμονες. Αυτή η “πτυχή” ουσιαστικά θέτει τη διάγνωση του θηλώδους καρκινώματος και μας δίνει τη δυνατότητα να σταματήσουμε την πορεία τής νόσου αφαιρώντας χειρουργικά τον όζο ή και ολόκληρο τον θυρεοειδή αδένα. Πρόκειται για μέθοδο ανώδυνη και αναίμακτη και συμπεριλαμβάνεται στις εξετάσεις προληπτικού ελέγχου, όπως και το Παπ-τεστ». Ολες αυτές τις γνώσεις η κυρία Δεληγιώργη τις συμπεριέλαβε στο βιβλίο «Ο Ατλαντας των παθήσεων του θυρεοειδούς με βιοψία λεπτής βελόνης».

Η γνωριμία της με τον «mister Παπ-τεστ» στο Λονγκ Αϊλαντ και η μετεκπαίδευσή της στο Harvard και στο Tufts

Η κα Ελένη Δεληγιώργη-Πολίτη κατάγεται από την Κύμη Ευβοίας, τη γενέτειρα του Γεωργίου Παπανικολάου. Ήταν στο τέταρτο έτος στο Πανεπιστήμιο, όταν άκουσε για πρώτη φορά ότι υπάρχει ένας διάσημος Eλληνας γιατρός στο πανεπιστήμιο Cornell στη Νέα Υόρκη, ο οποίος ανακάλυψε ένα τεστ που σώζει εκατομμύρια γυναίκες από τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας.

«Αμέσως ρώτησα τον καθηγητή μου και μου υπέδειξε το αντικαρκινικό νοσοκομείο στο οποίο υπήρχε και το εργαστήριο Κυτταρολογίας που διεύθυνε η μαθήτρια του Παπανικολάου δρ Λίνα Κουτηφάρη. Οταν πήρα το πτυχίο μου, με πήρε βοηθό του ο Γεράσιμος Αλιβιζάτος, καθηγητής Υγιεινής, ο οποίος μελετούσε τον πυρήνα των κύτταρων για τη φυλετική χρωματίνη που διέκρινε το φύλο του ατόμου.

Το 1957 ο Γ. Παπανικολάου ήρθε στην Αθήνα έπειτα από πρόσκληση της Ακαδημίας Αθηνών και του Πανεπιστήμιου με σκοπό να ανοίξει ερευνητικό εργαστήριο στην Κύμη Ευβοίας. Τότε προκηρύχθηκε για πρώτη φορά υποτροφία στην Κυτταρολογία προς τιμήν του, την οποία κέρδισε η κυρία Δεληγιώργη. Έτρεφε ιδιαίτερο θαυμασμό για τον διάσημο Έλληνα ερευνητή, γιʼ αυτό και όταν πήρε το πτυχίο της τον ίδιο χρόνο, του έγραψε ότι ήθελε να συνεχίσει τις σπουδές της στις ΗΠΑ. Η αναπόκριση του καθηγητή ήταν άμεση και την κάλεσε στο σπίτι του στο Λονγκ Αϊλαντ.

«Οταν τον ξαναείδα στο σπίτι του ήταν σκυμμένος πάνω από το τεράστιο μικροσκόπιό του και άκουγε κλασική μουσική. Με υποδέχτηκε με ενθουσιασμό, με ρώταγε για την Ελλάδα που υπεραγαπούσε, για την Κύμη που ποτέ δεν ξέχασε, για τους κοινούς μας γνωστούς στο Πανεπιστήμιο. Ηταν ένας άνθρωπος ταγμένος στην Ιατρική αλλά ταυτοχρονα τόσο ανοιχτόμυαλος και καλοσυνάτος, που αμέσως σε κέρδιζε, όχι μόνο με τις γνώσεις του αλλά και με τη φιλοσοφία του για τη ζωή. Δεν απέκτησε παιδιά γιατί ήθελε να αφοσιωθεί στην έρευνά του. Του άρεσε η μουσική, έπαιζε βιολί και λάτρευε τις εκδρομές και τη φύση. Εφυγε απο την Ελλάδα με τα ρούχα που φορούσε, το πτυχίο του που είχε πάρει με βαθμό άριστα και με τη γυναίκα του Μαίρη που υπεραγαπούσε. Επειτα από πολλούς αγώνες κατάφερε να κερδίσει μία θέση στο Πανεπιστήμιο Cornell. Για τη σύζυγό του έλεγε: “Είναι το θύμα μου”, γιατί σεβάστηκε την επιθυμία του να μην κάνουν παιδιά, γιατί τον βοηθούσε πολύ στην έρευνά του και ήταν πάντα δίπλα του».

Ο διάσημος Έλληνας ερευνητής είχε ήδη κανονίσει για την πατριώτισσά του και νεαρή τότε ερευνήτρια να συνεχίσει τις σπουδές της δίπλα στην πρώην μαθήτριά του dr Irene Koprowska, διευθύντρια στο τμήμα Κυτταρολογίας Hahnemann Medical College in Philadelphia. Οταν ολοκλήρωσε και αυτόν τον κύκλο σπουδών της στην Κυτταρολογία, ο δρ Παπανικολάου ουσιαστικά προέτρεψε την κα Δεληγιώργη να ακολουθήσει την Παθολογική-Ανατομική και εκπαιδεύτηκε σε διάφορα Πανεπιστήμια, όπως το Harvard Medical School και το Tufts University Boston Massachusetts, Cambridge.

Το 1964 επέστρεψε στην Ελλάδα, όπου συνέχισε την ακαδημαϊκή καριέρα της και την έρευνα στον τομέα της Παθολογοανατομίας, ενώ το 1969 κατέλαβε τη θέση της διευθύντριας του παθολογικού τμήματος του πανεπιστημιακού νοσοκομείου «Αρεταίειο», όπου υπηρέτησε για τριάντα ένα χρόνια.

«Ονειρό μου είναι να φτιάξω ένα διαγνωστικό και ερευνητικό κέντρο για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας αλλά και του θυρεοειδούς αδένα» λέει στην «Espresso της Κυριακής» η κα Δεληγιώργη-Πολίτη: «Αυτό άλλωστε ήταν και το όνειρο του δρα Παπανικολάου, του Eλληνα ερευνητή που τίμησε τη χώρα μας με την ανακάλυψή του. Θυμάμαι πόσο πολύ ήθελε να αφήσει ένα έργο στην πατρίδα του, την Κύμη. Ομως δυστυχώς δεν τον άφησαν να το κάνει, γιατί κανένας δεν έδειξε αληθινό ενδιαφέρον, ούτε η Πολιτεία αλλά ούτε και το Πανεπιστήμιο. Παρʼ όλο που είχε τότε μεγάλη υποστήριξη από εύπορους Ελληνες, όπως ο Μποδοσάκης που προσέφερε πολλά στρέμματα γης για να φτιαχτεί το κέντρο».

Η κα Δεληγιώργη ελπίζει ότι θα βρει υποστήριξη όχι μόνον από το υπουργείο Υγείας αλλά και από οικονομικούς παράγοντες, προκειμένου το αντικαρκινικό κέντρο να γίνει πραγματικότητα.

ΙΩΑΝΝΗΣ ΒΕΛΙΣΣΑΡΙΟΥ

ΙΩΑΝΝΗΣ ΒΕΛΙΣΣΑΡΙΟΥ

 (Στρατόπεδο Βελισσαρίου στα Γιάννενα)

 (Λόφος Βελισσαρίου στα Γιάννενα)

(Γυμνάσιο Βελισσαρίου στα Γιάννενα) 

Ο ΚΥΜΑΙΟΣ ΗΡΩΑΣ ΠΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΩΣΕ ΤΑ ΓΙΑΝΝΙΝΑ

Κάθε χρόνο στις 21 του Φλεβάρη τα θρυλικά Γιάννινα γιορτάζουν με ιδιαίτερη λαμπρότητα την Επέτειο της Απελευθέρωσης από το πολύχρονο Τούρκικο Ζυγό. Όπως είναι γνωστό οι Τούρκοι κατέλαβαν τα Γιάννινα το 1431 και έμειναν σκλαβωμένα μέχρι το 1913.
Από την 7η Ιανουαρίου 1913 ο Ελληνικός Στρατός υποστηριζόμενος από πεδινό και βαρύ πυροβολικό, άρχισε συντονισμένες επιθέσεις κατά των οχυρών που κατείχαν οι Τούρκοι στην Ήπειρο. Ο Ελληνικός Στρατός της Ηπείρου ενισχύθηκε και με νέες Μονάδες Ιππικού και Πυροβολικού.
Το τελικό σχέδιο επίθεσης προέβλεπε εκτός των άλλων και παράλληλες αποβατικές επιχειρήσεις στους Αγίους Σαράντα για να αποκλειστεί μετακίνηση της 13ης Τουρκικής Μεραρχίας προς τα Γιάννινα. Η γενική επίθεση των Ελληνικών Δυνάμεων εκδηλώθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες της 20ης Φεβρουαρίου. Η 2η Μεραρχία κατέλαβε επίκαιρες θέσεις και η 1η με την 3η φάλαγγα του Α΄ Τμήματος Στρατιάς τα υψίστης στρατηγικής σημασίας υψώματα του. Την 19η Φεβρουαρίου το Ελληνικό Πυροβολικό άρχισε να βάλλει κατά των εχθρικών πυροβολείων Καστριού, του Προφήτη Ηλία και της Τσούκας, ύστερα από μεγάλο και σκληρό αγώνα. Η 2η φάλαγγα κινήθηκε διαμέσου της Μανωλιάσης καταδιώκοντας τους υποχωρούντες και κατέλαβε την κοιλάδα Δωδώνης, φτάνοντας μέχρι τον Άγιο Νικόλαο. Συνεχίζοντας την προέλαση, έφτασε στην Πεδινή και μάλιστα δύο γενναίοι και τολμηροί Αξιωματικοί, επικεφαλής των Ταγμάτων της, (Βελισαρίου και Ιατρίδης) καταδιώκοντας τους Τούρκους, έφτασαν στους λόφους του Αγίου Ιωάννη Ανατολής, όπου εγκατέστησαν προφυλακές για ασφάλεια και έκοψαν τα καλώδια τηλεφώνων και τηλεγράφων, νεκρώνοντας έτσι την επικοινωνία Ιωαννίνων – Μπιζανίου. Ο Εσάτ Πασάς αναγκάστηκε τότε (8 το βράδυ) να ζητήσει τη μεσολάβηση του Μητροπολίτη Γερβάσιου και των Προξένων για την παράδοση της πολυθρύλητης πόλης των Ιωαννίνων. Οι Πρόξενοι ανακοίνωσαν στον Κωνσταντίνο το μεσολαβητικό τους ρόλο με έγγραφο που στάλθηκε με τους Αξιωματικούς Ρεούφ και Ταλαάτ, τους οποίους συνόδευε ο Επίσκοπος Δωδώνης Πανάρετος (ως εκπρόσωπος της Μητρόπολης). Μαζί με τον ατρόμητο Ταγματάρχη Βελισαρίου οδηγήθηκαν τις πρώτες πρωινές ώρες της 21ης Φεβρουαρίου στο Γενικό Στρατηγείο Εμίν Αγά. Ύστερα από σύντομη συζήτηση συμφώνησαν την παράδοσή της πόλης και των Τούρκικων δυνάμεων και δόθηκαν οι σχετικές Διαταγές.Τα θρυλικά Γιάννινα ήταν πλέον ελεύθερα, όπως ελεύθερη ήταν σε λίγο και ολόκληρη η πολύπαθη Ήπειρος. Ο ένδοξος Ελληνικός Στρατός εισήλθε θριαμβευτής στην πόλη των Ιωαννίνων και η υποδοχή ήταν πράγματι αποθεωτική. Τα χαρμόσυνο και πολυπόθητο αυτό γεγονός της απελευθέρωσης των Ιωαννίνων χαιρετίστηκε επάξια με πανηγυρισμούς από όλους τους Έλληνες, ιδιαίτερα όμως από τους Ηπειρώτες, των οποίων τα όνειρα και οι πόθοι αιώνων για απελευθέρωση επί τέλους πραγματοποιήθηκαν.
Το Μπιζάνι θα παραμένει πάντα ένα ιερό σύμβολο. Ένα σύμβολο παληκαριάς αυτοθυσίας και πατριωτισμού. Στο Μπιζάνι, δοκιμάστηκε, για μια ακόμη φορά, η Ελληνική στρατιωτική τέχνη και ικανότητα αλλά και η ψυχική και σωματική δύναμη του Έλληνα στρατιώτη. Η ευγνωμοσύνη των Ηπειρωτών, και όλων των Ελλήνων, θα παραμένει αιώνια. Για τα παλικάρια που πολέμησαν. Για τα αγνά παλικάρια που έπεσαν στο Μπιζάνι.

Όταν μιλάμε για το Μπιζάνι δεν μπορούμε να μη θυμόμαστε τον τρομερό πορθητή του, τον ταγματάρχη Βελισσαρίου. Ένα σεμνό παλικάρι, από την Κύμη της Εύβοιας, που πέρασε στην ιστορία σαν ένας από τους πιο τιμημένους Έλληνες αξιωματικούς. Είναι ο πρώτος Έλληνας αξιωματικός που, με την κεραυνοβόλα προέλασή του, έφτασε στις παρυφές της πόλης. Γι΄ αυτό κι ο λόφος εκείνος, προς τιμήν του, ονομάζεται λόφος του Βελισσαρίου.
Επίσης στα Ιωάννινα προς τιμήν του Ιωάννη Βελισσαρίου υπάρχουν:
Γυμνάσιο Βελισσαρίου Ιωαννίνων
Στρατόπεδο Βελισσαρίου
Αθλητικός Όμιλος Βελισσαρίου

Πηγές άρθρου
Δημόπουλος Θεόδωρος, "Ταγματάρχης Ιωάννης Βελισσαρίου. Ο ήρωας των ηρώων", περιοδικό Στρατιωτική Ιστορία, Αύγουστος 2006 (τ. 120), εκδ. Περισκόπιο.

ΒΑΣΙΛΗΣ ΛΟΥΛΗΣ

ΒΑΣΙΛΗΣ ΛΟΥΛΗΣ

Από φυλλάδιο της "Διαμέτρου" που συνόδευε το ημερολόγιο του Μορφωτικού και Εκπολιτιστικού Συλλόγου Κύμης. Τα "Νεφούρια". Αφιερωμένο στον Κυμαίο συγγραφέα Βασίλη Λούλη, με αυτοβιογραφικό σημείωμα του ίδιου του συγγραφέα.

ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΒΑΣΙΛΗ ΛΟΥΛΗ

Γεννήθηκα στην Κύμη το 1901. Σε ηλικία 11 χρονών αναγκάστηκα από τη φτώχεια να φύγω για την Αθήνα, όπου δούλεψα 3 χρόνια υπηρέτης σ’ ένα σπίτι και συνέχισα το σχολείο στη νυχτερινή σχολή του «Παρνασσού» για τα άπορα παιδιά. Δούλεψα άλλα 3 χρόνια ακόμα στην Αθήνα, υπάλληλος σε γραφείο και σε κατάστημα, και ύστερα μπήκα στη θάλασσα. Δούλεψα 21 χρόνια με τα φορτηγά βαπό­ρια, αλλά το 1939 αρρώστησα από πνευμονική φυματίωση και έφυγα αναγκαστικά. Μου δώσανε μια μικρή σύνταξη, 900 δραχμές το μήνα, και μ' αυτή τη σύνταξη ζω μόνος, δεν παντρεύτηκα. Πήρα μέρος στην Αντίσταση και έχω τώρα το σχετικό φάκελο στην Αστυνομία και τις συνέπειες του. Δεν έκανα τίποτα άλλα στη ζωή μου.
Πρωτοδημοσίεψα σε λαϊκά περιοδικά της Αθήνας αρκετά πεζο­τράγουδα κατά το διάστημα 1921-1924 που ήμουν ναύτης στο Πολεμι­κό Ναυτικό, ευτυχώς με το ψευδώνυμο Γιάννης Άρμένης. (Νεανικαί αμαρτίαι). Τα χρόνια που δούλεψα στα βαπόρια, πολλές φορές έγρα­ψα, αλλά δεν έστειλα σε εφημερίδα ή περιοδικό ποτέ τίποτα, τα πέτα­γα στη θάλασσα όσα έγραφα. Είχα τη γνώμη ότι ήταν μεγάλη αναίδεια με τα λίγα γράμματα που είχα μάθει να θέλω να παραστήσω το συγγραφέα. Το καλοκαίρι του 1947 εδώ στην Κύμη το μαχαίρι έφτασε στο κόκαλο — που λένε, η ζωή έγινε μαρτύριο. Για να μην τρελαθώ ξα­νάρχισα το γράψιμο. "Εστειλα στην Αθήνα στο περιοδικό «Ελεύθερα Γράμματα» ένα αντιπολεμικό διήγημα «Το φωτεινό τέλος μιας σκο­τεινής ζωής», που όχι μόνο δημοσιεύτηκε, αλλά μου ζητήσανε να τους στείλω κι άλλα. Από τότε δημοσίεψα αρκετά διηγήματα στα «Ελεύ­θερα Γράμματα» '47-'49 και αργότερα στην «Επιθεώρηση Τέχνης» '55-'57. Επίσης δημοσίεψε τη νουβέλα μου «Ρουθ» η εφημερίδα «Δη­μοκρατική» σε συνέχειες το 1952. Το 1951 έβγαλα την «Εκάβη» στην Αθήνα. ΄Εχω αρκετή δουλειά ανέκδοτη, που δεν την εστειλα στην Αθήνα ακόμα.

Το σημείωμα αυτό βρέθηκε στα χειρόγραφα του συγγραφέα, που έχουν περιέλθει με όλο το αρχείο του στο Λαογραφικό Μουσείο Κύμης, μαζί με μια επιστολή από τον Εκδοτικό Οίκο του Ελευθερουδάκη (1966) που ζητούσε στοιχεία για τη ζωή και το έργο του, για να τα χρησιμοποιήσει στο εγκυκλο­παιδικό του λεξικό. Ό Βασίλης Λούλης πέθανε στην Κύμη στις 3 Μαρτίου 1972, αφήνοντας την περιουσία του στον Δήμο Κύμης.
(Από το βιβλίο του Β. Λούλη, Τα Παράσημα, έκδοση Μορφωτικού και Εκπολιτιστικοί Συλλόγου Κύμης, 2006.)

ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΙΔΙΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ

Το φωτεινό τέλος μιας σκοτεινής ζωής. «Ελευθέρα Γράμματα», 1947.
Ο Γυρισμός. «Ελεύθερα Γράμματα», 1947.
Των τυφώνων ο νικητής. «Ελεύθερα Γράμματα», 1948."
Κιμ Κιάο. «Ελεύθερα Γράμματα», 1949.
Σκίππερ - Στράτ Ν° 22.
Δολλάρια.
Λυσίκομος Εκάβη. «Πειραϊκά Χρονικά», 1951. Ρουθ. Εφημερίδα «Δημοκρατική», 1952.
Κοιμήσου ήσυχα και μη φοβάσαι Λένη. «Επιθεώρηση Τέχνης», 1955.
Το μνημόσυνο του Καπετάν-Αλίκου. «Επιθεώρηση Τέχνης», 1956.
Βόλτα στα περασμένα. «Επιθεώρηση Τέχνης», 1957.
Την λέγανε Μαρία.
«Β. Λούλη, "Απαντα» τ. Α'. Εκδόσεις «Κέδρος», 1984.
Ολίγα τινά περί της ζωής του Αντώνη Κατραμάδου ή Το κεφάλι του κολιού.
Αποκριάτικο ξημέρωμα.
Παραμιλητό.
«Μαραμπού